Overlijden
tip: Je kunt de text aanpassen of een foto toevoegen
Foto's van bezoekers
Sleutelwoorden van dit artikel
afscheid altijd antverpia begraven behoefte beschouwd crematie crematies crematorium dieren eentje eigenaar gehouden gemeenschappelijke gezelschapsdieren grote honden huisdier huisdieren huisdierencrematoria huisdierencrematorium individueel laten leven mensen mogelijkheid mogen namelijk nemen overleden plechtigheid plots terecht vinden vlaamse vlaanderen wegen wetgeving willen zevenOverlijden
Afscheid nemen van een huisdier Nooit makkelijk, maar altijd onvermijdelijkAfscheid nemen van een huisdierWe praten er niet graag over. We denken er zelfs niet graag aan. Maar onze huisdieren hebben het eeuwige leven niet. Vroeg of laat komt de dag dat ons huisdier overlijdt. Je lieve gezelschapsdier is er plots niet meer, en dat is een klein drama. Want hij was immers een deel van het gezin geworden. En plots, hoewel je hoofd er niet naar staat, moet je beslissen wat je met je dode huisdier gaat doen. Wat mág je trouwens doen? Wat zegt de wet? In dit dossier leggen we het zo duidelijk mogelijk uit. En we stellen ook een mooie en altijd legale oplossing voor: het huisdierencrematorium. Dat is een nog vrij nieuw begrip in Vlaanderen. Maar de huisdierencrematoria zijn op korte tijd razend populair geworden. Logisch ook, die populariteit kan namelijk alleen maar betekenen dat de instellingen tegemoetkomen aan een grote behoefte: de behoefte om je favoriete huisdier het waardige afscheid te geven dat hij heeft verdiend.Wie te maken krijgt met het plots overlijden van zijn huisdier, gaat door de hel. En helaas wordt een echte dierenliefhebber daar een paar keer in zijn leven mee geconfronteerd. Wie zijn leven lang honden houdt, moet er rekening mee houden dat hij zeven tot acht keer zijn huisdier zal verliezen. Heel wat mensen zijn zich daarvan bewust en vinden het zelfs een reden om helemaal geen huisdier te nemen. Ze vinden het verdriet erger dan de vreugde die het huisdier hen gegeven heeft. Het toont alleen maar aan hoezeer wij gehecht zijn aan onze gezelschapsdieren.En juist daarom was het bijna wraakroepend dat er tot voor een paar jaar geen mogelijkheid bestond om je trouwe viervoeter (of tweevoeter) een waardig afscheid te geven. We hebben er nog altijd de uitdrukking "als een hond begraven worden" aan overgehouden. Onfatsoenlijk en stiekem. Soms zelfs illegaal. Meestal ergens in de tuin. Gelukkig zijn er nu andere en veel betere manieren om afscheid te nemen van je huisdier. Je hoeft het overleden dier niet stiekem in een zelf gegraven put te dumpen. Huisdierencrematoria bieden een schitterend alternatief.Begraven: vaak niet toegelatenVoor we de bestaande huisdierencrematoria van naderbij bekijken, concentreren we ons nog even op de wetgeving. Wat zegt de wet eigenlijk juist over dode huisdieren?Om te beginnen moeten we eerst aanduiden wat er precies onder het begrip "gezelschapsdier" wordt verstaan. Het zijn alle dieren die in of rond het huis worden gehouden en die "tot eigen genoegen" worden verzorgd. Honden en katten, maar ook knaagdieren, kooi- en volièrevogels en vissen worden beschouwd als gezelschapsdieren.Enkele andere dieren zitten in een "schermzone". Konijnen, kippen, kalkoenen, kwartels, parelhoenders, eenden, ganzen en fazanten worden als gezelschapsdieren beschouwd als ze ook echt "huisdieren" waren. Dat wil zeggen: als ze gehouden en verzorgd werden zonder commerciële doeleinden, zoals de productie van vlees,wol, pels, eieren, pluimen of huiden.Runderen, schapen en geiten, varkens en hangbuikzwijnen worden per definitie niet beschouwd als gezelschapsdieren. Met die dieren kan je dus ook niet terecht in een huisdierencrematorium. Ook paarden, ezels en andere éénhoevigen zijn geen gezelschapsdieren, maar landbouwdieren. Ook zij kunnen in een huisdierencrematorium niet terecht. Of toch niet Vlaanderen. De Waalse wetgeving is namelijk iets anders dan de Vlaamse. En in Wallonië, meer bepaald in Sombreffe, is er wel degelijk een crematorium waar je ook met een paard terecht kan (Cremanima Respect, 0473 95 73 78).We zeiden het al. De wetgeving die verband houdt met overleden huisdieren is een Vlaamse wetgeving. Maar ook de gemeentelijke overheden, hebben een verantwoordelijkheid. Het zijn namelijk de gemeentebesturen die bepalen of huisdieren bij de eigenaar thuis, in de tuin, begraven mogen worden. Er zijn nog enkele beperkingen. Als het dier overleden is ten gevolge van een ziekte die overdraagbaar is op mensen, mag het sowieso nooit worden begraven. En je mag een dier alleen begraven in een zanderige grond, want in een klei- of leemachtige grond wordt het kadaver te goed bewaard en vindt onvoldoende ontbinding plaats. De put moet bovendien minstens een halve meter diep zijn, om te voorkomen dat andere dieren het gaan opgraven. Het dode dier mag enkel verpakt worden in materiaal dat biologisch afbreekbaar is. En tot slot nog een heel belangrijke beperking: alleen huisdieren die minder dan 10 kilo wegen, mogen worden begraven, andere per definitie niet. Met andere woorden: enkel kleine hondjes mogen begraven worden. Middelgrote en grote honden wegen al snel (veel) meer dan tien kilo.Samengevat kan je dus zeggen dat het zelden toegelaten is om zelf je huisdier te begraven. Zelfs al geeft de gemeente waar je woont een goedkeuring om huisdieren te begraven, zijn er nog veel restricties. Het dier mag niet te veel wegen, je moet een zanderige plek vinden, je dier mag geen overdraagbare ziekte hebben gehad … Mag je om welke reden ook je huisdier niet zelf begraven, heb je nog enkele mogelijkheden om je overleden kameraad te "bergen".Wat dan wel?Als begraven niet kan, wat dan wel? Je kan je huisdier laten ophalen door erkende ophalers. Zij brengen het naar een "verwerker". Sommige gemeentes hebben ook een centrale "inzamelplaats". Vaak is die opgetrokken in, of in de buurt van, een containerpark. Particulieren kunnen er met hun huisdier terecht.Maar het is voor vele mensen om heel begrijpelijke redenen onaanvaardbaar om een huisdier, dat hun jarenlang plezier heeft verschaft, te "dumpen" op een containerpark. Een prachtig alternatief voor deze totaal gevoelloze manier van afscheid nemen wordt geboden door huisdierencrematoria. Die crematoria zijn vergund door de Vlaamse Gemeenschap. In Vlaanderen zijn er drie in totaal: eentje in Zandhoven (Antverpia-Liberty, Herentalsebaan, 03 484 42 38), eentje in Lummen (Dirk & Dogs, 011 43 31 73) en eentje in Boom (Martin Gaus’ Huisdierencrematorium, 03 888 45 20). In Lummen worden behalve individuele crematies ook gemeenschappelijke crematies uitgevoerd. In Antwerpen en Boom cremeert men alleen individueel. Het verschil is vrij duidelijk. Bij een gemeenschappelijke crematie worden meerdere dieren tegelijkertijd verbrand. Al blijft ook daar de mogelijkheid tot individueel afscheid nemen. De as van het dier wordt evenwel niet individueel verstrooid, maar gezamenlijk met die van de andere dieren. Je kan dus ook de as van je dier niet mee naar huis nemen. Wat het cremeren zelf betreft, is er geen verschil tussen een individuele en een gemeenschappelijke crematies. In beide gevallen worden de huisdieren met het nodige respect behandeld.Werkwijze van een crematoriumHuisdierencrematoria hebben het superdruk. Het bewijst alleen dat er inderdaad een grote behoefte aan was. Dierenliefhebbers kunnen dankzij de crematoria op een waardige manier afscheid nemen van hun huisdier, iets wat voorheen zo goed als onmogelijk was."Ons crematorium is zeven dagen op zeven actief", zegt een woordvoerster van Antverpia in Zandhoven. "Er gebeuren hier tientallen crematies per week. Het is moeilijk om er een gemiddelde of een aantal op te plakken. Maar je mag toch zeker rekenen op vijf tot acht verbrandingen per dag. De crematies gebeuren bij ons altijd individueel."Als het baasje en/of de gezinsleden bij de crematie aanwezig willen zijn, wordt er een afspraak gemaakt. Anders gebeurt de crematie zonderafspraak, gewoon wanneer er plaats vrij is."De eigenaar van het dier kan ervoor kiezen om de as bij ons over een weide uit te strooien. Hij kan ook vragen om de stoffelijke resten in een urne te doen en die mee naar huis te nemen. Voor de urne moet logischerwijze wel worden betaald".Of er ook echte "uitvaartdiensten" kunnen worden gehouden in het crematorium? "Dat hangt er vanaf wat daar precies onder verstaan wordt", klinkt het bij Antverpia. "Het is zéker mogelijk om rustig afscheid te nemen voor het huisdier wordt gecremeerd. Er is de mogelijkheid om een tekst voor te dragen of een lied te laten horen. Maar veel verder willen we als crematorium toch niet gaan. We promoten de Amerikaanse toestanden hier niet, waarbij volledige en urendurende uitvaartplechtigheden worden georganiseerd. We bewandelen een gulden middenweg. We blijven te allen tijde respectvol en tegenover het overleden dier en tegenover zijn eigenaar. Maar een bijna koninklijke plechtigheid organiseren, zoals men dat "over de plas" wel eens doet, hoeft niet. Het rekken van de plechtigheid leidt trouwens nergens toe. Vaak willen mensen het moment alleen maar uitstellen waarop hun dier definitief verdwijnt, en gecremeerd wordt. Maar dat moment komt er toch. Daar is helaas geen ontkomen meer aan. Ook niet als je de plechtigheid een uur laat duren".
Het crematorium van Martin Graus in Boom gaat wel nog één stapje verder. Eigenaars die er een dier laten cremeren, krijgen er ook de mogelijkheid om een website te laten maken voor hun overleden dier. Die website blijft een jaar actief. Er kunnen foto’s en teksten op geplaatst worden
Meer weten over 'Overlijden ' ?
Stel je vraag in het honden forum